باید قبول کنم خنگ هستم!

آریا بانو - خراسان / باید قبول کنم که خنگ هستم چون حافظه خوبی ندارم و هرچقدر درس می‎خوانم کمتر یاد می‎گیرم. هرچند تست ضریب‌هوشی دادم و نمره‌ام ۱۰۷ شد و مشاور گفت که باهوش هستم؛ اما در واقعیت اصلا این طور نیست. استرس کنکور سال بعد تمام وجودم را گرفته. لطفا راهنمایی‌ام کنید.
نویسنده: زهرا فولادی | روان شناس بالینی
مخاطب گرامی، نگرانی شما قابل درک است اما بهتر است پیش از قضاوت درباره توانایی‌های خود، چند نکته را درنظر بگیرید:
۱. به خودتان برچسب نزنید| اضطراب در یک موقعیت، به‌ویژه زمانی‌که نتیجه آن اهمیت زیادی دارد، می‌تواند عملکرد و کارایی ذهنی را به‌شدت کاهش دهد. وقتی مدام نگران نتیجه کنکور هستید یا از خودتان می‌پرسید «نکند یاد نگیرم؟»، بخشی از تمرکز شما به‌جای یادگیری، صرف نگرانی می‌شود. در چنین شرایطی ممکن است مطالب را دیرتر به خاطر بسپارید، هنگام پاسخ دادن به سؤال‌ها ذهنتان خالی شود یا احساس کنید هرچه بیشتر درس می‌خوانید، کمتر یاد می‌گیرید. این افکار نیز اضطرابتان را بیشتر می‌کند و چرخه‌ای شکل می‌گیرد که بر عملکردتان اثر می‌گذارد. بنابراین، به‌جای قضاوت درباره هوش خود، شرایطی را بررسی کنید که در آن بهتر یا کمتر یاد می‌گیرید.
۲. مدیریت اضطراب را تمرین کنید| برای کاهش اضطراب، لازم نیست منتظر بمانید تا نگرانی‌تان کاملاً از بین برود؛ بهتر است یاد بگیرید با وجود مقداری نگرانی، به فعالیت خود ادامه دهید. زمانی‌که افکار نگران‌کننده به سراغتان می‌آیند، چند لحظه مکث کنید و با آرامش نفس بکشید؛ دم آرام و بازدم کمی طولانی‌تر می‌تواند به شما کمک کند. تمرین ذهن‌آگاهی هم می‌تواند مفید باشد؛ یعنی بدون سرزنش خود، متوجه افکار و احساساتتان شوید و اجازه ندهید هر فکر نگران‌کننده‌ای مسیر فعالیت‎تان را تغییر دهد. برای مثال، اگر هنگام مطالعه با خودتان گفتید «من چیزی یاد نمی‌گیرم»، به‌جای پذیرفتن این فکر به‌عنوان یک واقعیت، آن را صرفاً یک فکر ناشی از نگرانی درنظر بگیرید و دوباره به مطالعه برگردید. خواب کافی، استراحت منظم و فعالیت بدنی را هم جدی بگیرید چون یادگیری فقط به ساعت‌های مطالعه وابسته نیست و وضعیت جسمی و روانی شما هم در آن نقش دارد.
۳. با برنامه‌ریزی پیش بروید| همه ما به دنبال اطمینان و قطعیت هستیم و گاهی آرامش خود را به نتیجه اتفاقات آینده گره می‌زنیم؛ درحالی‌که هیچ‌کس نمی‌تواند نتیجه کنکور را با قطعیت پیش‌بینی کند. به‌جای درگیر شدن با نگرانی‌های آینده، برای خود برنامه‌ای واقع‌بینانه تنظیم کنید و هر روز بر انجام وظایف همان روز تمرکز داشته باشید. اگر نتوانستید طبق برنامه پیش بروید، به‌جای سرزنش خود، آن را اصلاح کنید. فراموش نکنید که مهم، فرایندی است که هر روز طی می‌کنید، نه نتیجه‌ای که هنوز به آن نرسیده‌اید. پس به‌جای این‌که مدام از خودتان بپرسید «آیا موفق می‌شوم؟»، بپرسید «امروز چه کاری می‌توانم برای نزدیک‌تر شدن به هدفم انجام دهم؟»