آریا بانو - مهر / معاون توسعه مدیریت و منابع وزارت بهداشت، با تأکید بر اینکه استقرار پزشک خانواده نباید به فراهم شدن کامل امکانات موکول شود، گفت: اجرای این برنامه باید با استفاده از ظرفیت‌های موجود آغاز شود.
طاهر موهبتی، با تأکید بر اینکه استقرار برنامه پزشکی خانواده و نظام ارجاع نباید به فراهم شدن کامل همه امکانات و زیرساخت‌ها موکول شود، اظهار داشت: اجرای این برنامه باید با استفاده از ظرفیت‌های موجود آغاز شود و همزمان با پیشرفت کار، نواقص و کاستی‌ها شناسایی و برای تکمیل زیرساخت‌ها و اصلاح فرآیندها اقدام شود؛ چراکه انتظار برای فراهم شدن تمام شرایط، می‌تواند اجرای برنامه را سال‌ها به تأخیر بیاندازد.
وی، ترویج فرهنگ عمومی در خصوص پزشکی خانواده و نظام ارجاع را یکی از چالش‌های مهم اجرای نظام ارجاع دانست و تصریح کرد: تغییر الگوی مراجعه مردم به خدمات سلامت، فرآیندی زمان‌بر و نیازمند تبیین مسیرهای دریافت خدمت، فرهنگ‌سازی و آموزش مستمر است. در کنار این موارد، توسعه فناوری اطلاعات و فراهم‌سازی زیرساخت‌های لازم در سطوح یک، دو و سه خدمات سلامت، از الزامات موفقیت این برنامه به شمار می‌رود.
موهبتی با اشاره به اهمیت همراهی مردم و ارائه‌دهندگان خدمات سلامت در اجرای نظام ارجاع افزود: برای تحقق اهداف این برنامه، باید مسیر دریافت خدمات برای مردم روشن و قابل دسترس باشد و سازوکارهای حمایتی نیز به‌گونه‌ای طراحی شود که مراجعه از مسیر نظام ارجاع برای مردم مزیت داشته باشد. در عین حال، تکمیل تدریجی زیرساخت‌ها و رفع موانع اجرایی باید به‌صورت مستمر دنبال شود.
وی در ادامه با تأکید بر ضرورت توجه به نتایج واقعی اجرای برنامه‌ها خاطرنشان کرد: ارزیابی عملکرد نظام سلامت صرفاً با اتکا به آمار، شاخص‌ها و نمودارهای مدیریتی کافی نیست؛ بلکه باید آثار اقدامات در زندگی مردم و در شاخص‌هایی همچون دسترسی به خدمات باکیفیت، کاهش هزینه‌های سلامت و افزایش رضایتمندی عمومی نمایان شود. ملاک نهایی موفقیت، بهبود وضعیت سلامت مردم و تجربه آنان از دریافت خدمات است.
معاون توسعه مدیریت و منابع وزارت بهداشت، پایش میدانی را مکمل ضروری ارزیابی‌های مدیریتی دانست و اظهار داشت: گزارش‌هایی که در سطح ستاد و دانشگاه‌ها ارائه می‌شود، باید با واقعیت‌های موجود در مراکز بهداشتی و درمانی تطبیق داده شود. حضور در میدان، گفت‌وگو با کارکنان نظام سلامت و بررسی مسائل و مشکلات مردم، امکان شناسایی دقیق‌تر موانع و اتخاذ تصمیم‌های اثربخش را فراهم می‌کند.
موهبتی همچنین بر ضرورت تقویت نظام پایش هوشمند و استفاده از ظرفیت فناوری اطلاعات و هوش مصنوعی در تحلیل عملکرد دانشگاه‌ها تأکید کرد و گفت: توسعه داشبوردهای مدیریتی و بهره‌گیری از ابزارهای هوشمند برای تحلیل داده‌ها، می‌تواند به شناسایی نقاط ضعف، رصد مستمر شاخص‌ها و تصمیم‌گیری دقیق‌تر مدیران کمک کند. دانشگاه‌های علوم پزشکی نیز باید از این ظرفیت‌ها برای ارزیابی مستمر عملکرد و پیگیری مسائل اجرایی استفاده کنند.
وی در ادامه با تأکید بر استمرار جلسات پایش و پیگیری مسائل دانشگاه‌ها و مناطق، خاطرنشان کرد: هدف از این نشست‌ها صرفاً ارائه گزارش نیست، بلکه باید با شناسایی مسائل واقعی، تعیین مسئولیت‌ها و پیگیری مستمر، موانع اجرای برنامه برطرف شود. تحقق اهداف برنامه ملی پزشکی خانواده و نظام ارجاع، مستلزم هم‌افزایی دانشگاه‌ها، اصلاح فرآیندها، تقویت زیرساخت‌ها و حرکت به سمت ارائه خدمات سلامت اثربخش‌تر و عادلانه‌تر است.