آریا بانو

آخرين مطالب

تقویم تاریخ/ روز مباهله چه روزی است؟ گوناگون

تقویم تاریخ/ روز مباهله چه روزی است؟
  بزرگنمايي:

آریا بانو - ایسنا / بیست‌وچهارم ذی‌الحجه روز مباهله نام گرفته است. در این روز که روز نزول آیه «تطهیر» نیز هست، خداوند بر ارزش‌ها و فضیلت‌های اهل بیت (ع) و جایگاه راستین آنان در درک و شناخت اسلام راستین مهر تأییدی دیگر زد. روایات فراوانی در منابع معروف و دست اول اهل سنّت و منابع اهل بیت (ع) آمده است، که با صراحت می‌گوید: آیه مباهله درباره حضرت علی (ع)، حضرت فاطمه (س)، امام حسن (ع) و امام حسین (ع) نازل شده است.
رویداد مباهله از رویداد‌های صدر اسلام است. هنگامی که پیامبر اسلام (ص) و اهل بیت (ع) در یک سو و مسیحیان نجران در دیگر سو آمادهٔ مباهله یا نفرین طرف دروغگو شدند.
مسیحیان نجران که به مدینه آمده بودند تا در مورد درستی دعوت پیامبر (ص) پژوهش کنند با او به محاجه (دلیل آوردن) پرداخته، سرانجام بحث شان به جایی کشید که حضرت محمد (ص) خواست تا با آن‌ها مباهله کند.
هر یک از دو طرف با افراد خود به محل مباهله رفتند. مسیحیان وقتی دیدند که پیامبر اکرم (ص) با عزیزترین کسانش یعنی (حضرت علی (ع)، حضرت فاطمه (س)، امام حسن (ع) و امام حسین (ع)) می‌خواهد آن‌ها را به چالش بکشد مطمئن شدند که حضرت محمد (ص) اگر به خودش مطمئن نبود، جان خانواده اش را به خطر نمی‌انداخت. پس از مباهله کناره گرفتند.
از ام سلمه نقل کرده‌اند که در همان روز رسول خدا (ص) همان چهار نفر همراهان خود را در زیر عبای موئی و مشکین رنگ خود گردآورد و این آیه را تلاوت نمود: «إِنَّما یُرِیدُ اللَّهُ لِیُذْهِبَ عَنْکُمُ الرِّجْسَ أَهْلَ الْبَیْتِ وَ یُطَهِّرَکُمْ تَطْهِیراً» این رویداد از سوی مسلمانان به عنوان یکی از برجستگی‌های اهل بیت محسوب شده و به عنوان دلیلی برای اثبات این امر که اصحاب کساء (حضرت محمد (ص)، امیرالمومنین علی (ع)، حضرت فاطمه (س)، امام حسن (ع) و امام حسین (ع)) هستند، استفاده می‌شود. بیست و چهارم ذی‌الحجه روز مباهله نام دارد و جارالله زمخشری از دانشمندان بزرگ معتزله، در کتاب تفسیر کشاف به فضیلت اصحاب کسا (کسانی که در روز مباهله همراه پیامبر بودند.) اشاره کرده است.
مباهله در اصل از ماده بَهْل (بر وزن اَهْل) به معنی رها کردن است. این واژه را به معنی هلاکت و لعن و دوری از خدا معنی کرده‌اند آن نیز به خاطر رها کردن و واگذار نمودن بنده به حال خویش و خروج از سایه لطف خداست، اما از نظر مفهوم متداول که در آیه به آن اشاره شده، مباهله به معنی نفرین کردن دو نفر به همدیگر است. به این ترتیب که وقتی استدلالات منطقی سودی نداشت، افرادی که با هم درباره یک مسأله مهمّ دینی گفتگو دارند در یک جا جمع می‌شوند و به درگاه خدا تضرّع می‌کنند و از او می‌خواهند که دروغگو را رسوا سازد و مجازات کند، همان کاری که پیامبر اسلام (ص) در برابر مسیحیان نجران کرد، که در آیه 61 سوره آل عمران به آن اشاره شده است.
در این آیه می‌خوانیم: (فَمَن حاجَّکَ فیهِ مِن بَعدِ ما جائَکَ مِنَ العِلمِ فَقُل تَعالَوا نَدْعُ اَبنائَنا وَ اَبنائَکُمْ وَ نِسائَنا وَ ئِسائَکُمْ وَ اَنْفُسَنا وَ اَنْفُسَکُمْ ثُمَّ نَبتَهِلْ فَنَجْعَلْ لَعنَهَ اللهِ عَلی الکاذِبینَ).
«هر گاه بعد از علم و دانشی که به تو رسیده، (باز) کسانی درباره مسیح با تو به ستیز برخیزند، بگو: "بیایید ما فرزندان خود را دعوت کنیم، شما نیز فرزندان خود را، ما زنان خویش را دعوت نماییم، شما نیز زنان خود را، ما از نفوس خود (و کسی که همچون جان ما است) دعوت کنیم، شما نیز از نفوس خود، آنگاه مباهله (و نفرین) کنیم، و لعنت خدا را بر دروغگویان قرار دهیم"».
این آیه به ضمیمه آیاتی که قبل و بعد از آن نازل شده، نشان می‌دهد که در برابر پافشاری مسیحیان در عقاید باطل خود، از جمله ادعای الوهیت حضرت مسیح (علیه السلام) و عدم کارایی منطق و استدلال در برابر لجاجت آنها، پیامبر (ص) مأمور می‌شود که از طریق مباهله وارد شود، و صدق گفتار خود را از این طریق خاصّ و روحانی به ثبوت برساند، یعنی با آن‌ها مباهله کند تا راستگو از دروغگو شناخته شود!
تفسیر آیه
«هر گاه (مسیحیان) بعد از علم و دانشی که به تو رسیده (درباره نفی الوهیت مسیح (علیه السلام) و تثلیت و انحرافاتی از این قبیل) با تو به بحث و ستیز برخیزند، به آن‌ها بگو: "ما فرزندان خود را دعوت کنیم شما نیز فرزندان خود را (فَمَن حاجَّکَ فیهِ مَن بَعدِ ما جائَکَ مِنَ العِلمِ فَقُل تَعالَوا نَدْعُ اَبنائَنا وَ اَبنائَکُم)، ما زنان خویش را دعوت نماییم و شما نیز زنان خود را، (وَ نِسائَنا وَ نِسائَکُمْ)، ما از نفوس خود (و کسی که همچون جان ما است) دعوت می‌نماییم و شما نیز نفوس خود (وَ اَنفُسَنا وَ اَنفُسَکُمْ).
آنگاه مباهله (نفرین) کنیم و لعنت خدا را بر دروغگویان قرار دهیم: (ثُمَّ نَبْتَهِل فَنَجْعَلْ لَعْنَهَ اللهِ عَلَیَ الکاذِبینَ).
بدون تردید از نظر تاریخی این مسئله واقع شد. یعنی پیامبر (صلی الله علیه وآله) گروهی را انتخاب کرد و همراه خود برای مباهله آورد.
در روایات اسلامی که مفسّران و محدّثان نقل کرده‌اند آمده است «هنگامی که آیه فوق نازل شد پیامبر (ص) به مسیحیان نجران پیشنهاد مباهله داد، بزرگان مسیحی از پیامبر (ص) یک روز مهلت خواستند، تا در این باره به شور بنشینند. اسقف (اعظم) به آن‌ها گفت: "نگاه کنید، اگر فردا محمد با فرزند و خانواده‌اش برای مباهله آمد از مباهله با او بپرهیزید، و اگر اصحاب و یارانش را همراه آورد با او مباهله کنید که او پایه و اساسی ندارد".
فردا که شد که پیامبر (ص) آمد، در حالی که دست حضرت علی (ع) را گرفته بود و امام حسن (ع) و امام حسین (ع) پیش روی او حرکت می‌کردند، و حضرت فاطمه (علی‌ها السلام) پشت سر او مسیحیان و در پیشاپیش آنان" اسقف اعظم آنان بیرون آمدند.
هنگامی که پیامبر (ص) را با همراهان مشاهده کرد، پرسید: این‌ها چه کسانی هستند؟ " گفتند: "این یکی، پسر عمو و داماد او است، و این دختر زاده‌های او هستند، و این بانو، دختر او است که از همه نزد او گرامی‌تر است. " اسقف نگاهی کرد و گفت: "من مردی را می‌بینم که مصمّم و با جرأت در مباهله آمده و می‌ترسم او راستگو باشد، و اگر راستگو باشد بلای عظیمی بر ما وارد خواهد شد. " سپس گفت: "ای ابوالقاسم (محمد (ص)) ما با تو مباهله نخواهیم کرد، بیا با هم صلح کنیم"»!
و در بعضی از روایات آمده که اسقف اعظم گفت: «من صورت‌هایی را می‌نگرم که اگر از خدا بخواهند کوه را از جا برکند چنین خواهد شد! پس مباهله نکنید که هلاک خواهید شد»!
همین مضمون با تفاوت‌هایی که به اصل قضیه ضرر نمی‌زند، در بسیاری از تفاسیر دیگر نیز آمده است، مانند تفسیر فخر رازی (جلد 8، صفحه 10) و قرطبی (جلد 2، صفحه 1346) و روح البیان (جلد 2، صفحه 44) و روح المعانی (جلد 3، صفحه 188) و بحر المحیط (جلد 2، صفحه 472) تفسیر بیضاوی (ذیل آیه مورد بحث) و تفاسیر دیگر.


نظرات شما

ارسال دیدگاه

Protected by FormShield

ساير مطالب

واکسن کووید-19 کودکان چه زمانی قابل‌دسترس است؟

دلیل منفی شدن کاذب تست کرونا/ آخرین یافته‌ها از جهش‌های ویروس

مردم روسیه تا یک ماه دیگر علیه کرونا واکسینه می‌شوند

سازمان جهانی بهداشت تست تشخیص کرونا در 30 دقیقه را تأیید کرد

ماجرای بازداشت علی کفاشیان چه بود؟

ماجرای تعلیق فوتبال ایران جدی است؟

نادال: نباید اشتباه کنم

شوک کرونا به سری آ؛ تست مثبت 14 بازیکن جنوا

فوتبالیستی که به ناگاه چهره شد، به ناگاه محو شد

پایان همکاری سرمربی کلیپرز در لیگ NBA

گزارشی از مسابقات قهرمانی کشور و انتخابی تیم‌ملی آبهای آرام بانوان

نعمتی: نه حرف بدی زدم و نه اهانت کردم

تیم پزشکی استقلال کنار می‌کشد؟

نظارت محمد بنا و حضرتی‌پور بر پیکارهای لیگ کشتی

رفع اتهام از ورزشگاه های قطری با عکس جالب سید جلال!

مربی خارجی و پولی که از جیب والیبال ایران می‌رود/ رویای 5 میلیاردی!

بلاتکلیفی حسینی در استقلال/ خداحافظی کرد یا می‌ماند؟

حسن یزدانی پُردرآمدترین کشتی گیر لیگ ایران

روز تاریخی برای پرسپولیس با VAR

ارزش واقعی باشگاه پرسپولیس چقدر است؟

در خریدهای آنلاین خود بخشی از مبلغ را نقدا پس بگیرید!

دو خط کتاب/ برای زنده ماندن، دلگرم کسی نشو!

عذرخواهی تمام قد مسعود فراستی به خاطر اشتباهش در کتاب‌باز

نگاه زیبا کرمعلی به کتاب خواندن دهه هفتادی‌ها

تازه‌های نشر/ شهیدان اینقدرها هم نازنین نبودند!

درمان طاسی و ریزش مو با دکتر محمد تقی زندی پور

آرزوی برادر ناتنی صدام در مواجهه با خلبان ایرانی

شهرداری ها عوارض آلایندگی را خرج کارکنان خود کرده اند/صدها میلیارد تومان عوارض آلایندگی ها کجا خرج شده است ؟

تدوین ضوابط دریایی پیش نیاز توسعه پایدار دریایی

چهره‌ها/ دورهمی امید معلم با داوران جشن حافظ

چهره ها/ خاطرات ماندگار خسرو احمدی از پیشکسوت تئاتر

آنچه از حمید جبلی نمی دانید

چهره ها/ خواننده ماکان بند با استایل دشمنِ کارآگاه گجت!

شاخ های رکورد دار اینستاگرام

مهدی فخیم‌زاده با یک سریال پلیسی تازه بازمی‌گردد

رادیو ایران به زندگی و آثار فرهیختگان می پردازد

شمارش معکوس برای اکران آنلاین فیلم «بی حسی موضعی» آغاز شد

چهره ها/ متین ستوده خیره در آینه

محرومانی که کودکانشان معنای آرزو را نمی‌دانند/ نه آب، نه برق، نه معلم؛ اینجا فقط محبت یافت می‌شود

جشن تولد رابعه اسکویی که نعیمه نظام دوست برای او گرفت

روز بارانی تولد خاطره اسدی در پشت بام خانه شان

فرشته حسینی بازیگر افغان مقیم ایران و مادرش

از خواص آب انار چه می دانید ؟

واکسن آنفلوانزا هفته بعد در داروخانه‌ها

685 کارجو در سامانه اشتغال مهارت محور در البرز ثبت‌نام کردند

مدیر کل آموزش فنی و حرفه ای بوشهر: راهیابی 24 جوان بوشهری به مسابقات کشوری ملی مهارت

بیش از 5 هزار نفر در ایلام مشمول بیمه بیکاری شدند

اختصاص 1500 سهمیه به استان کرمانشاه در طرح ملی توسعه مشاغل خانگی

اشتغال 4 هزار نفر در آذربایجان شرقی با طرح اشتغال پایدار روستایی و عشایری

پرداخت 395 میلیارد تومان تسهیلات کرونایی در مازندران