آریا بانو

آخرين مطالب

روستای «حیله ور» اسکو: روستایی مدفون در دل کوه گوناگون

  بزرگنمايي:

آریا بانو - کجارو / «حیله‌ور» نام روستایی تاریخی و کنده شده در دل زمین است که در استان آذربایجان شرقی و شهرستان اسکو قرار دارد. این روستای دیدنی در نزدیکی روستای صخره‌ای و معروف کندوان واقع است و در سال 1384 در فهرست میراث ملی کشور به ثبت رسیده است.
در استان آذربایجان شرقی روستاها و بناهایی با معماری دست‌کند و صخره‌ای مانند روستای «سور» در «بناب» و معبد «مهرپرست ورجوی» در مراغه وجود دارد. روستای تاریخی حیله‌ور شهر اسکو نیز یکی دیگر از این مکان‌ها است. این روستای با معماری منحصربه‌فرد و خاص خود یکی از جاذبه‌های گردشگری اسکو است که با وجود آن‌ که در نزدیکی روستای صخره‌ای و معروف کندوان قرار دارد، ناشناخته باقی مانده است. سراغ این روستای شگفت‌انگیز را باید در 18 کیلومتری اسکو و در دو کیلومتری غرب کندوان بگیرید.
در این مقاله از کجارو روستای تماشایی و زیبای حیله‌ور معرفی می‌شود پس اگر دوست دارید با حیله‌ور آشنا شوید در این روستا گردی با کجارو همرا شوید.
من در این آبادی‌، پی چیزی می‌گشتم‌: پی خوابی شاید، پی نوری‌، ریگی‌، لبخندی...
«سهراب سپهری»
روستای حیله‌ور کجاست؟
نام شهر اسکو با نام روستای شناخته شده و معروف کندوان پیوند خورده است. روستایی با معماری چشمگیری که بسیاری از افراد در سفر به استان آذربایجان شرقی حتما سری به آن خواهند زد تا کندوان و خانه‌های سنگی کندویی شکل‌اش را از نزدیک ببینند. اما شاید کمتر کسی باشد که تاکنون نام حیله‌ور را شنیده باشد یا آن را دیده باشد، حتی بسیاری از افراد بومی این منطقه تاکنون نامی از حیله‌ور را نشنیده‌اند چه برسد به دیدنش.
یکی از دلایل گمنامی این روستا مخفی بودن آن از دید رهگذران، مسافران و گردشگران است؛ اما اگر جزو افرادی باشید که به محیط اطرافشان دقت زیادی می‌کنند، در حالی که در مسیر اسکو به کندوان را پیش می‌روید، در کنار جاده چشمتان به حفره‌های متعدد در زمین خواهد خورد که اگر کمی کنجکاوی به خرج دهید و از نزدیک آن‌ها را ببنید متوجه‌ی چیزی حیرت‌انگیز می شوید! این حفره‌ها، خانه‌های مدفون روستای تاریخی و شگفت‌انگیز حیله‌ور اهستند؛ روستایی خاموش و متروک و پر از سکوت و تنهایی.
روستای تاریخی و تماشایی حیله‌ور در 44 کیلومتری جنوب غربی تبریز در استان آذربایجان شرقی و در شهرستان اسکو قرار واقع است. اسکو از مناطق دیدنی این استان است که از سمت شمال با شهرستان شبستر، از سمت شرق با تبریز، از سمت غرب با دریاچه ارومیه و از سمت جنوب با شهرستان آذرشهر هم‌مرز است. حیله‌ور در 18 کیلومتری جنوب شرقی این شهر قرار دارد. این روستا که در پای یکی از ارتفاعات شمال غربی مجموعه آتشفشانی سهند قرار دارد، با روستای کندوان با معماری صخره‌ای باشکوه آن حدود دو کیلومتر فاصله دارد.
چرا به این روستا حیله‌ور می‌گویند؟
حیله‌ور روستایی است که در در دل زمین کنده شده و به‌صورت زاغه‌هایی دست‌کند و زیبا هستند. این خانه‌ها در نگاه اول قابل دیدن نیست و برای همین استتار و مخفی بودن که شاید به خاطر پنهان بودن از دید دشمنان و بیگانگان این‌گونه ساخته شده‌اند، به حیله‌ور معروف شده است.. ‌
کندوان روستای ناشناخته با سبک معماری دست‌کند است که سراغ آن را نه روی زمین، بلکه در زیر زمین و در دل سنگ‌ها باید بگیرید. وقتی به نزدیکی این روستا برسید نمی‌توانید آن را ببینید؛ حتی در فاصله‌ی نزدیک هم باید با دقت نگاه کنید تا بتوانید حیله‌ور را مشاهده کنید. همین مخفی بودن بر شگفتی حیله‌ور می‌افزاید. این روستا در حال حاضر متروک و خالی از سکنه است.
مردمان حیله‌ور، خانه‌هایشان را در میان رسوبات آتش‌فشانی و در دل زمین کنده‌‌اند و این خانه‌ها شبیه به زاغه هستند. تخمین زده می‌شود حدود 200 خانه در این روستا وجود دارد اما متأسفانه همه‌ی آن‌ها شناسایی نشده‌اند و بسیاری از آن‌ها در زیر سیلاب‌ها مدفون شده‌اند، برای اینکه حیله‌ور در بخش پایینى دامنه بین شیب زمین و کوه قرار گرفته است. همین قرارگیری موجب شده است تا در زمان بارندگی آب وارد بخش‌های متختلف روستا شود و به مرور زمان خانه‌ها را پر از گل و لای کند. تاکنون حدود 55 خانه از تخلیه شده و در معرض بازدید گردشگران قرار گرفته است.
معماری این روستا به‌گونه‌ای است که در فصل زمستان، داخل خانه‌ها گرم و در تابستان نیز هوای داغ تابستانی از بیرون به داخل نفوذ نمی‌کند و ازاین‌رو هوای درون خانه‌ها خنک است. خانه‌ها دارای فضاهای مختلف همچون اتاق، آشپزخانه و انباری هستند و در برخی از آن‌ها تنورهایی کشف‌شده که برای پخت‌وپز یا به‌عنوان سیستم گرمایشی استفاده می‌شده‌اند. اهالی این روستا کشاورز و دامدار بوده‌اند. در کنار خانه‌ها نیز آخورها یا آغل‌های حیوانات دیده می‌شود. فرش‌بافی، گلیم‌بافی، ورنی‌بافی نیز دیگر از هنرها و فعالیت مردمان این دیار بوده است.
روستای متروک حیله‌ور از آثار ملی استان آذربایجان شرقی است که در مردادماه سال 1384 با شماره‌ی 12622 در فهرست میراث ملی کشور به ثبت رسیده است.
روستای حیله‌ور متعلق به چه دورانی است؟
قدمت روستای حیله‌ور به‌طور دقیق مشخص نیست و نیازمند پژوهش‌های باستان‌شناختی است. اما بر اساس قطعه ‌سفال‌هایی که در اطراف این روستا پیدا شده، احتمال می‌رود از قرن هفت تا 12 هجری قمری یعنی از دوره‌ی ایلخانی تا عصر صفوی زندگی در آن جریان داشته است. همچنین در شمال غربی روستا و در فاصله‌ی 300 متری آن قبرستانی وجود دارد که قدمت اسلامی حیله‌ور را تأیید می‌کند.
چرا روستای حیله‌ور متروک شد؟
اینکه چرا روستای حیله‌ور متروک شده است مشخص نیست؛ اما احتمال می‌رود علت ترک این روستا حمله‌ی مغولان باشد که در قرن هفت هجری قمری اتفاق افتاد. با این حمله مردمان حیله‌ور برای حفظ جانشان به صخره‌های قابل دفاع کندوان که در نزدیکی‌شان قرار دارد پناه بردند و تجربه‌ کندن خانه در دل زمین را این بار در صخره به کار بردند و روستای کندوان شکل گرفته است.
در روستای حیله‌ور شب کجا بمانیم؟
بعد از دیدن روستای تاریخی حیله‌ور برای شب ماندن می‌توانید به اقامتگاه‌ها و هتل‌های صخره‌ای در روستای کندوان بروید. فاصله‌ی بین این دو روستا بسیار کم است و حتی با پای پیاده هم می‌توانید به کندوان بروید.
دیدنی‌های دیگر
در استان آذربایجان شرقی روستاهایی دیگری مانند حیله‌ور با معماری منحصربه‌فرد و جود دارد. روستای «سور» در شهرستان بناب و معابد مهرپرست ورجوی در مراغه نیز از لحاظ معماری شبیه به روستای حیله‌ور هستند. روستای پلکانی «توته خانه» در بناب و در دل جنگل‌های «ارسباران»، «حاماملی» در شهرستان ورزقان و روستای «اشتوبین» از دیگر مکان‌های دیدنی این منطقه هستند. به نظر می‌رسد این نوع معماری در مناطق کوهستانی، امن‌ترین نوع بوده و با توجه به مرغوبیت سنگ، این محل‌ها توسط گذشتگان برای زندگی انتخاب شده است.
پیشنهاد می‌دهیم در سفر به این منطقه از شهر اسکو، از سایر جاذبه‌های گردشگری آن نیز دیدن کنید. مسجد پایتخت، مسجد جامع اسکو و روستای «عنصرود» با چشمه‌های آب معدنی، مقبره‌ی «پیرحیدر» که در محله‌ی «سوسیان» قرار داد، مزار «الله بنده سی» بر فراز تپه‌ای بلند در جنوب شرقی اسکو، از جمله این جاذبه‌ها هستند.
چطوری به روستای حیله‌ور برویم؟
برای رسیدن به روستای حیله‌ور، مسیر شهرستان اسکو به کندوان را باید در پیش بگیرید. نرسیده به کندوان و در حدود دو کیلومتری غرب آن در کنار جاده، روستای حیله‌ور قرار دارد.
آثار تاریخی، میراثی گران‌بها و گنجینه‌ای با ارزش از گذشتگان است. در بازدیدتان آسیبی به این بناها نزنید و آن‌ها را برای آیندگان حفظ کنید.
روستا
روستا ، نفس آرامی از احساس است، زمزمه برق نسیم سحری، می‌برد هوش و دلم، گاه‌به‌گاه می‌نگرم، بر افق‌های ظلام شهرمان، می‌رود احساسم، می‌شوم غرق ریا و مبهوت، گاه‌به‌گاه می‌نگرم، دل ساده پر خونم را، سر سفره دل می‌شوم و سردی و رنگ و ریا، می‌زند در ذوقم، گاه‌به‌گاه می‌نگرم، به تفاوت در میان رنگ‌ها...


نظرات شما

ارسال دیدگاه

Protected by FormShield

ساير مطالب

ماجرای شادی بعد از گل نیکبخت مقابل استقلال

ضعف‌ مدیران فوتبال ایران در بستن قراردادها

گزارش تمرینات آماده‌سازی پرسپولیس

آن‌هایی که می‌گویند بازی‌ها برگزار نشود واکسن کشف کرده‌اند؟

روند آماده‌سازی و تمرینات استقلال

گل عجیب ژاپن مقابل ایران به روایت کنعانی‌زادگان

بختیار رحمانی: این کارها نمایش است!

5 ایده بازاریابی برای استارت آپ

آغاز تمرین تیم ملی در پایتخت

تکلیف قرارداد بازیکنان با باشگاه‌ها چیست؟!

می‌خواهم ستاره شوم

توضیحات درودگر درباره دلیل تبلیغات زیاد دور زمین

بدشانسی مدافع پرسپولیس در پرتغال

فریاد مایلی‌کهن و قهر عابدزاده!

میزان دریافتی باشگاه‌های لیگ برتر از تبلیغات محیطی

کرونا کمین کرده تا زهرش را بریزد!

ما کرونا داریم!

غرامت 140هزار دلاری اسکوچیچ بر عهده فدراسیون؟

جلسه خصوصی یحیی با سیدجلال

خبری از لغو لیگ برتر نیست

آتشفشان سید!

آمار کرونایی‌های لیگ برتر فوتبال

آخرین مهلت پرداخت بدهی فدراسیون والیبال به کولاکوویچ

گاهی فکر خداحافظی از فوتبال به سرم می‌زند

دورتموند به دنبال پایان روند عجیب مقابل بایرن‌مونیخ!

علیاری: کرونا گرفتم؟

ماندن دی‌بروین قطعی نیست

رئال‌مادرید نیازی به این ستاره ندارد!

پیشنهاد زمین 400متری به مربیان استقلال

مدت زمان خانه‌نشینی ستاره اتلتیکومادرید مشخص شد

از استرس تا صبح نخوابیدم/ بهتر است لیگ را برگزار نکنند!

واکنش سهیل مهدی به نامه تهدیدآمیز 4 باشگاه

ارجاع پیشنهادات ایران به کمیسیون اتحادیه جهانی

دلایل منتشر نشدن اسامی اعضای مبتلا به کرونای گل‌گهر

فدراسیون باید مسئولیت نتایج را بپذیرد!

در چه صورتی لیگ برتر با لغو یا تعویق روبرو می‌شود؟

خطر بیخ گوش لیگ برتر!

پایان دوران فوتبال ابراهیموویچ!

مولر نماد شعار باشگاه است

خبر بد برای بایرن‌مونیخ

طراح نوجوان پربیننده‌ترین سایت کووید-19 پیشنهاد 7 میلیون یورویی را رد کرد

با بازگشت مسافران، احتمال پیک دیگری از کرونا وجود دارد

اجرای زنده فرزاد فرخ در برنامه مثل ماه

استفاده از ماسک در فطار شهری مشهد الزامی است

مرگ در چند سانتی متری یک زن چینی

ایده جذاب پارکورکار خلاق

صوت/ سوره ای که با خواندنش از عذاب الهی نجات می یابید

از شما/ژله خواهری

از شما/ حلیم به سبک خراسان

رفع خشکی پوست دست با پنج راهکار بسیار ساده